Chelsea thành lập năm 1905 tại London, tính đến nay đã hơn 104 năm hoạt động. Tuy không có bề dày thành tích như Real Madrid hay AC Milan nhưng tại Chelsea xưa nay không thiếu những tài năng xuất chúng. Họ là những cầu thủ trưởng thành từ lò đạo tạo Chelsea hay được chuyển đến từ câu lạc bộ khác, họ có những màu da, tiếng nói khác nhau. Nhưng tất cả được biết đến với một điểm chung là đã chiến đấu không ngừng nghỉ để làm phong phú thêm phòng truyền thống của câu lạc bộ bằng những danh hiệu. Sau đây hãy cùng CFCVN điểm lại những danh thủ từng khoác lên mình màu áo xanh Chelsea.

CỰU DANH THỦ

Tiểu sử

Dennis Wise Frank ( sinh ngày 16 tháng 12 năm 1966 tại Kensington, phía Tây London ) là một cầu thủ bóng đá người Anh, cựu huấn luyện viên, cựu Giám đốc điều hành tại Newcastle United FC.
Wise chơi ở vị trí tiền vệ trung tâm và được biết đến với phong cách chơi bóng đầy nhiệt huyết và không ngại va chạm. Trong sự nghiệp thi đấu trên 20 năm, ông từng chơi cho Wimbledon, Leicester City, Millwall, Southampton, Conventry City, và đáng chú ý nhất là Chelsea. Trong thời gian ở Stamford Bridge, Wise giành nhiều danh hiệu và là người đội trưởng thành công nhất câu lạc bộ cho tới chung kết cúp FA năm 2009, khi John Terry nâng chiếc cúp lâu đời nhất nước Anh ( Terry đã giành được 7 danh hiệu ).




Wise cũng chơi cho đội tuyển trong phần lớn sự nghiệp của mình, và đại diện cho nước Anh trong khoảng thời gian mười năm. Wise thi đấu 21 trận, ghi 1 bàn cho tuyển Anh, trận đấu đầu tiên là cuộc đối đầu với Thổ Nhĩ Kỳ ngày 1 tháng 5 năm 1991. Ông cũng góp mặt tại Euro 2000, chơi cả ba trận vòng bảng, gặp Bồ Đào Nha ( thua 2 – 3 ), Đức ( thắng 1 – 0 ) và Romania ( thua 2 – 3).

Trong những năm cuối sự nghiệp, Wise dần dần phát triển kỹ năng dẫn dắt đội bóng. Bắt đầu từ Millwall, nơi ông trở thành cầu thủ kiêm huấn luyện viên. Sau đó, ông có một thời gian ngắn làm huấn luyện viên tạm quyền tại Southampton thay Harry Redknapp, trước khi gắn bó lâu dài với Swindon Town. Tháng 10 năm 2006, ông chuyển sang Leeds United, câu lạc bộ đang đứng trước nguy cơ rớt hạng. Mặc dù cuối cùng họ cũng xuống hạng, nhưng Wise đã tạo tầm ảnh hưởng lên đội bóng và họ đã có màn khởi đầu tuyệt vời ở hạng hai mùa giải sau đó.

Trong một động thái bất ngờ, Wise rời Leeds trong tháng 1 năm 2008 để gia nhập đội ngũ quản lý mới được định hình tại Newcastle United trong vai trò điều hành, với trách nhiệm đi khắp châu Âu và các vùng xa khác để tìm kiếm tài năng trẻ, phát triển học viện bóng đá. Ngày 1 tháng 4 năm 2009, sau khi nhìn lại quyết định chia tay Leeds của mình, Wise thừa nhận “ tất cả sai lầm đó đã ảnh hưởng đến sự nghiệp của tôi “.

Sự nghiệp

Wimbledon FC

Wise bắt đầu sự nghiệp của mình với vai trò học việc tại Southampton. Nhưng không có được chổ đứng trong mắt huấn luyện viên Lawrie McMenemy. Ngày 28 tháng 3 năm 1985, ông chuyển đến Wimbledon, lúc đó Wise 18 tuổi. Ông ở lại Plough Lane hơn 5 năm và có vị trí chính thức trong đội hình đội bóng thi đấu của Division One, sau khi lên hạng từ Division Four trong vòng bốn năm. Ông là thành viên của Wimbledon "Gang Crazy " (đội quân điên rồ) từng đánh bại Liverpool 1 - 0 tại Wembley năm 1988, trong trận chung kết FA Cup. Trận đó, Wise tung đường chuyền chéo góc từ cú sút phạt cho Lawrie Sanchez ghi bàn.

Mùa thu năm 1985, Dennis được câu lạc bộ của Thụy điển là Grebbestads mượn, nơi ông ghi 5 bàn trong 10 trận đấu.

Chelsea

Wise ký hợp đồng với Chelsea ngày 3 tháng bảy năm 1990 với mức giá kỷ lục thời đó của câu lạc bộ là 1.2 triệu bảng và chơi bóng ở đây 11 năm, 1991-2001. Trong thời gian ở Chelsea, tiền vệ tấn công này đã trở thành cầu thủ xuất hiện nhiều thứ tư câu lạc bộ ( trước khi bị vượt qua bởi Lampard và Terry ). Wise ghi 76 bàn thắng trong 445 lần khoác áo Chelsea, trong đó có chiến thắng đáng nhớ ở cúp Champions League trước ACMilan năm 1999 trên sân vận động San Siro. Wise cũng trở thành vua phá lưới của Chelsea mùa giải 1991-1992 với 14 bàn thắng. Wise trong vai trò người đội trưởng đã dẫn dắt Chelsea giành được cúp FA năm 1997 và 2000, League Cup năm 1998 và EUFA Cup Winner năm 1998. Ông cũng hai lần được bình chọn là cầu thủ Chelsea xuất sắc nhất trong các năm 1998, 2000. Khi Claudio Ranieri đến với Chelsea, huấn luyện viên người Ý quyết định giảm độ tuổi trung bình của các cầu thủ trong đội, và Wise được được bán cho Leicester City, ngày 25 tháng 6 năm 2001 với giá 1.6 triệu bảng.



Thời gian ở Chelsea Wise luôn gây ra nhựng sự cố cả trong và ngoài sân cỏ. Năm 1995, ông bị kết tội hành hung một tài xế taxi tại London, và mức án phạt ba tháng tù được đưa ra, rất may đơn kháng cáo của Wise được chấp thuận. Tuy vậy, ông vẫn phải trả giá khi huấn luyện viên Glenn Hoddle tước băng đội trưởng. Tháng 4 năm 1999, ông bị cáo buộc đã "cắn" Elena Marcelino của RCD Mallorca trong vòng bảng Winners Cup, và trong mùa giải 1998-1999, Wise bị cấm thi đấu 15 trận.



Leicester City

Thời gian Wise ở Leicester cũng không mấy thành công và ảnh hưởng bởi những mâu thuẫn. Ông chỉ xuất hiện 17 trận, ghi được một bàn trong trận đối đầu với Liverpool. Ngày 20 tháng 7 năm 2002, Wise được gửi về nước trong tour du đấu của câu lạc bộ tại Phần Lan, và bị đình chỉ sau khi làm người đồng đội là Callum Davidson gãy mũi và quai hàm.

Như một kết quả tất yếu, Wise bị sa thải bởi câu lạc bộ. Ngạc nhiên hơn, Wise sau đó đã nộp đơn kháng cáo lên The Football League khi cho rằng Leicester quá nghiêm khắc. Ông nói rằng hình phạt tối đa của câu lạc bộ này chỉ là phạt tiền bằng hai tuần lương. Ngày 18 tháng 9, tòa án này quyết định triệu tập lãnh đạo Leicester và thông báo đơn kháng cáo. Kết quả câu lạc bộ này phải rút lại quyết định sa thải. Wise sau đó lại kiện Leicester bồi thường hơn 2.36 triệu bảng thu nhập bị mất trong tháng 10, nhưng sao đó ông rút lại quyết định do nhận thấy tình hình khó khăn của đội ( Leicester đang nợ 30 triệu bảng và có nguy cơ bị phạt hành chính ). Tháng 11 năm 2002, Wise ghi bàn thắng gỡ hòa cho Leicester trong một trận đấu mà khán giả không được đến sân The New Den.

Millwall

Wise ký hợp đồng với Millwall, ngày 24 tháng 9 năm 2002 và trở thành cầu thủ kiêm quản lý năm 2003. Millwall là đội đầu tiên không thuộc giải đấu cao nhất nước Anh tham dự trận chung kết cúp FA kể từ năm 1992, khi Wise dẫn dắt họ đến Wembley năm 2004. Mặc dù để thua đương kim vô địch Premiership Manchester United 3 - 0, nhưng Millwall vẫn đủ điều kiện để góp mặt ở Cup EUFA lần đầu tiên trong lịch sử. Họ bị loại sau đó bởi nhà vô địch Hungary Fenecvaros. Wise từ chức vào cuối mùa giải 2004-2005, khi có một loạt những ý kiến bất đồng với Chủ tịch mới.

Southampton

Wise trở về Southampton theo dạng chuyển nhượng tự do vào ngày 27 thang1 năm 2005 và chơi 12 trận cho câu lạc bộ. Với sự ra đi của Harry Redknapp, Wise được mời làm HLV tạm quyền của câu lạc bộ. Ngày 26 tháng 12, Wise rời St Mary sau khi George Burley được bổ nhiện là huấn luyện viên mới.

Coventry City

Không lâu sau đó, Wise trở lại với bóng đá, lần này ông ký hợp đồng ngắn hạn theo kiểu trả lương mỗi trận với Coventry City vào ngày 19 tháng 1 năm 2006. Ông một lần nữa được dẫn dắt bởi huấn luyện viên Micky Adams, người quản lý cũ của ông ở Leicester. Ngày 9 tháng 5, Wise chính thức giã từ sự nghiệp.

Trên băng ghế huấn luyện

Swindon Town.

Ngày 22 tháng 5 năm 2006, Wise được bổ nhiêm làm huấn luyện viên trưởng của CLB Swindon Town với hợp đồng ba năm, bên cạnh đó người đồng đội cũ ở Chelsea là Gustavo Poyet làm trợ lý cho ông. Wise đã có khởi đầu tuyệt vời bằng 6 trận thắng trong 7 trận đầu tiên và đứng đầu League Two với 18 điểm. Kết quả đó giúp ông nhận được giải thưởng huấn luyện viên của tháng.
Trận thua đầu tiên của Wise là trận Swimdon đối đầu với Wrexham tại Racecourse Ground. Trận thứ hai là lần đội bóng của ông để thua Peterborough United vào ngày 16 tháng 9 năm 2006.

Leeds United

Ngày 20 tháng 9 năm 2006, Wise được liên hệ để tiếp quản chiếc ghế trống tại Leeds United, sau sự ra đi của Kevin Blackwell. Ngày 21 tháng 10, Wise và Poyet đã đề nghị Swindon cho phép họ ra đi. Tuy nhiên cuộc đàm phán bị phá vỡ khi Swindon không chấp nhận nếu họ không được bồi thường thỏa đáng. Ngày 23 tháng 10, Swindon rút phép không cho Leeds tiếp cận Wise, họ nói rằng " Dennis và Gus vẫn còn hợp đồng với Swindon Town FC và họ là một phần của ban huấn luyện ". Trong một cuộc đàm phán khác, Swindon cố gắng thuyết phục bộ đôi này bằng các điều khoảng cá nhân hấp dẫn. Tuy nhiên ngay trong hôm đó câu lạc bộ tuyên bố đã có được mức bồi thường thỏa đáng cho hợp đồng của họ với bộ đôi Wise và Poyet. Sau khi mọi thứ đã được giải quyết ổn thỏa, ngày 24 tháng 10, ban lãnh đạo hai đội bóng chính thức xác nhận Dennis Wise, Gus Poyet và Andrew Beasley đã gia nhập Leeds United với vai trò huấn luyện viên, trợ lí, huấn luyện viên thủ môn.



Vừa đến Leeds, Wise đã nhận được sự ủng hộ nhiệt tình từ phía người hâm mộ. Trong một bài phát biểu, ông nói rằng mục tiêu quan trọng nhất là mang Leeds trở lại Premiership. Ông thể hiện quyết tâm bằng việc giao băng đội trưởng và phó cho Kevin Nicholls và Shaun Derry.

Trận đấu đầu tiên đến 4 ngày sau đó, Leeds đã thắng đội bóng láng giềng Southend United 2 - 0. Tuy nhiên Leeds vẫn tiếp tục đấu tranh trong phần còn lại của mùa giải, và xuống hạng sau đó khi Liên đoàn bóng đá Anh phạt họ 10 điểm sau các vi phạm hành chánh. Leeds vẫn thi đấu hết mùa giải và xuống chơi tại League One lần đầu tiên trong lịch sử. Tuy vậy Wise vẫn được chủ tịch Ken Bates giữ lại cho mùa giải 2007 - 2008.



Ngày 4 tháng 8, Leeds lại phải chịu một hình phạt khác, lần này họ bị trừ 15 điểm, do ban quản lý có những bản giao kèo không minh bạch với công ty mẹ là Leeds United company. Mặc dù vậy, Wise và các học trò vẫn thi đấu xuất sắc, họ chiến thắng cả 7 trận đầu tiên và Wise được trao giải HLV xuất sắc nhất tháng 8 và 9. Ngày 29 tháng 10 năm 2007, Poyet rời Leeds để trở thành trợ lý của Juande Romos tại Tottenham. Ba ngày sau, cựu huấn luyện viên của Wimbledon, Dave Bassett được bổ nhiệm vào chiếc ghế mà Poyet để lại. Các trận sau đó của Leeds không diễn ra suôn sẻ và Leeds cuối cùng đánh mất kỷ lục bất bại sau khi để thua 3 - 1 trước Carlisle United, tại Brunton Park vào ngày 3 tháng 11.
Leeds có một thời gian đứng đầu bảng xếp hạng cho đến ngày Boxing Day, sau khi hòa 1 - 1 trong trận kick-off với Hartlepool United tại Victoria Ground, Leeds kết thúc năm 2008 với vị trí thứ ba. Wise rời câu lac bộ ngày 28 tháng 1 năm 2008 sau một quyết định bất ngờ để về với Newcastle. Trận đấu cuối cùng mà ông dẫn dắt Leeds là trận hòa 1 - 1 với Luton Town ở Kenilworth Road, ngày 26 tháng 1.

Newcastle

Ngày 29 tháng 1 năm 2008, Newcastle United thông báo rằng Wise sẽ gia nhập câu lạc bộ trên cương vị Giám đốc (cương vị này trước nay chưa xuất hiện ), với vai trò như một cố vấn cho ban lãnh đạo về các vấn đề bóng đá, báo cáo trực tiếp cho chủ tịch Chris Mort. Mặc dù đã đoán trước được vai trò Giám đốc hay Tổng giám đốc, công việc sẽ khó khăn hơn, chủ yếu liên quan đến chuyển nhượng, tìm kiếm và phát triển tài năng trẻ, đồng thời phải luôn phối hợp với phó chủ tích Tony Jimenez ( tuyển chọn cầu thủ ) và Jeff Vetere trong vai trò điều hành hệ thống đào tạo. Sau cú sốc trở lại của Kevin Keegan trên cương vị huấn luyện. Keegan trước đó cũng bày bỏ băn khoăn với khái niệm của một giám đốc bóng đá, cả trong ý kiến của cựu huấn luyện viên Sam Allardyce, và sau này là chủ sở hữu mới Mike Ashley.




Trong sự chuyển đổi công việc bất ngờ, Wise bị quy là có liên quan đến việc trợ lý của ông là Gustavo tới Tottenham, và " xem xét vị trí điều hành tại Newcastle là một cơ hội " , "ông không thể từ chối " Wise nói. Trong công việc mới, Wise được cung cấp một khoảng chi phí để có thể " du lịch khắp châu Âu và các nơi khác " ( Vetere nói ), bên cạnh đó ông còn được giao nhiệm vụ xác định những cầu thủ trẻ tài năng để huấn luyện viên Kevin Keegan phê duyệt. Vai trò này cũng đòi hỏi Wise phải phát triển các học viên.

Sau sự ra đi của Keegan, ngày 4 tháng 9, cả Wise và Ashley đều đứng dưới áp lực phản đối từ các fan hâm mộ. Keegan, một huấn luyện viên chiếm được tình cảm của người hâm mộ "chích chòe", nói rằng :" Theo ý kiến của tôi, người huấn luyện viên phải có quyền quản lý, rằng các câu lạc bộ không nên áp đặt bất kì cầu thủ nào mà huấn luyện viên không muốn ", ông nói thêm rằng đã " không có sự lựa chọn khác ngoài việc ra đi ".

Keegan được cho là đã rất tức giận khi phát hiện ra James Milner, một cầu thủ mà ông tuyên bố là không phải để bán, đã ký hợp đồng với Aston Villa, trong khi đó ông lại không có đủ thời gian và kinh phí để tìm một sự thay thế khác. Keegan nói thêm rằng ông không thích cách điều hành mới dẫn việc ông từ chức, và từ lúc mới nhận việc ông đã đoán trước sẽ có ngày hôm nay. Ngay sau đó một lượng lớn fan hâm mộ đã bắt đầu phản đối Ashley và Wise. Để trấn an dư luận, câu lạc bộ sau đó tuyên bố rằng đã bồi thường thỏa đáng cho Keegan và nói thêm rằng Wise sẽ chịu mọi trách nhiệm về hoạt động chuyển nhượng. Bên cạnh đó câu lạc bộ cũng trả đũa Keegan khi nói rằng huấn luyện viên này nên nắm rõ cơ cấu hoạt động trước khi quyết định trở lại dẫn dắt câu lạc bộ. Hàng ngàn người hâm mộ tiếp tục phản đối Ashley và Wise, họ gọi bộ đội này là " cockney mafia ".



Các fan còn tức giận Wise hơn nữa khi ông không đến dự khán trận Newcastle gặp Chelsea ( ở FA Cup ). Sau đó, Wise đã phát biểu rằng ông dành buổi cuối tuần quan trọng đó để kỷ niệm sinh nhật vợ ở Dubai. Trong khi đó, những bản hợp đồng của Wise ( Xisco và Ignacio Gonzalez ) cũng không đóng góp gì nhiều cho câu lạc bộ.




Ngày 1 tháng 4 năm 2009, sau khi bổ nhiệm Alan Shearer làm huấn luyện viên tạm quyền, Newcastle thông báo Wise đã rời vị trí Giám đốc điều hành và câu lạc bộ cũng không có kế hoạch tìm người thay thế Wise.

Trong một cuộc phỏng vấn với Guardian, ngày 28 tháng 7 năm 2009, tờ báo tiết lộ rằng Wise vẫn nhận được từ Newcastle 20 ngàn bảng một tuần và cho rằng những người mà Wise mang về là do bất đắc dĩ buộc phải mua.

Sau cái chết của Sir Bobby Robson, Bob Harris của tờ The Sun đã thuật lại lời nói của Robson: "thất vọng lớn nhất của tôi là Dennis Wise, vị giám đốc bóng đá mà bạn không thể tìm ra người thứ hai trên trái đất, và những gì ông làm cho bóng đá, cho Newcastle United, thật không thể tưởng tượng. Tôi tha thứ cho hầu hết mọi người, nhưng tôi không chắc tôi có thể tha thứ cho những gì ông Wise đã mang đến cho câu lạc bộ của tôi. "

Hình ảnh của Wise sau những biến cố trên đã bị ảnh hưởng nặng nề, và bản thân ông cũng thừa nhận: " Nó gây ra một tác hại quá lớn lên sự nghiệp của tôi ".








Một số Clip về Dennis Wise

Wise ghi bàn thắng duy nhất trong trận Chelsea thắng AC Milan 1 - 0 trên sân San Siro.



Wise cùng đồng đội nâng cúp FA năm 1997.



Cậu bé được xem là truyền nhân của cựu đội trưởng lắm tài nhiều tật.